De nieuwe ultragroothoekzoom van Fujifilm is een imposante lens met stevig prijskaartje.
Advertentie

Leer betere foto's te maken op de Photo Inspiration Day

15 september, Antwerpen

De Photo Inspiration Day is een dag vol fotografie, waarbij de nadruk ligt op het opdoen van praktijkkennis. Bestel nu je tickets en profiteer tot en met 20 augustus van 2 euro early bird korting.


 

Vrijwel elke objectiefproducent heeft een reeks bij elkaar aansluitende ‘pro’ zoomlenzen in het assortiment. Voor gebruik met fullframetoestellen zijn er de typische 12-24, 24-70 en 70-200mm-uitvoeringen, telkens met f/2.8 als grootste diafragma over het gehele zoombereik. Voor de Fujifilm X-serie APS-C-camera’s komt de XF 8-16 F2.8 (fullframe equivalent: 12-24 mm) de al langer beschikbare XF 16-55 F2.8 en XF 50-140 F2.8 modellen onderaan aanvullen.

De XF 8-16 is ideaal om ruimte te creëren waar er maar weinig is. (Fujifilm X-H1, f/8, 1/15, 8 mm, ISO 400)

De maximale beeldhoek van 121 graden plaatst de XF 8-16 F2.8 in de ultragroothoekklasse. Bij dergelijke objectieven krijg je een overdreven perspectief, waarbij de afstand tussen voorgrond en achtergrond sterk uitvergroot wordt. Daardoor wordt de kijker als het ware binnengetrokken in het beeld. Nabijgelegen onderwerpen worden langs de randen en in de hoeken vertekend weergegeven. Zodra je de lens kantelt krijg je uitgesproken convergerende lijnen. Afhankelijk van je bedoeling wil je dat liefst vermijden (door je toestel waterpas en evenwijdig met het onderwerp te houden), ofwel juist creatief gebruiken.
Met een zoombereik van ‘normaal’ tot ultragroothoek is deze lens uitermate geschikt voor landschaps-, architectuur-, interieur- en astrofotografie. Ook bij straat- en eventfotografie ontstaan interessante compositiemogelijkheden. In alle gevallen is een behoedzaam en oordeelkundig gebruik aangewezen!

Enkele mm aan brandpuntsafstand maken een groot verschil!

Bouw en bediening

Net als de andere objectieven in Fujifilms ‘Red Badge’-serie is de XF 8-16 F2.8 bijzonder solide uitgevoerd, met een volledig metalen behuizing die stof- en waterbestendig is en een fluorcoating op de frontlens. Deze laatste wordt beschermd door een vaste tulpvormige rand en een afneembare lensdop. Binnenin schuilt een complex optisch systeem met 20 lenzen (waaronder 3 asferische en 6 met lage dispersie) in 13 groepen. Eén van de lenzen corrigeert de beeldveldkromming, en zorgt zo voor een uniforme scherpte van het centrum tot in de hoeken. Bij het zoomen beweegt de voorste lensgroep, maar blijft de totale lengte van de lens constant. Het achterste lenselement steekt uit voorbij de lensvatting, en krijgt daarom extra bescherming mee.
Optische beeldstabilisatie is niet aanwezig. Het diafragma met 9 afgeronde lamellen is instelbaar van f/2.8 tot f/22. Voor een constante maximale opening van f/2.8 zijn grote lenselementen noodzakelijk. Het objectief heeft dan ook een diameter van 88 mm en is 121.5 mm lang; het gewicht (805 g) valt wel lager uit dan vermoed bij een eerste aanblik. De zoomring is ruim bemeten en goed gedempt, net als de ringen voor scherpstelling en diafragma. De lens heeft wegens het typerende bolle frontelement ook geen schroefvatting voor filters. Helaas voor landschapsfotografen, maar al minstens één fabrikant voorziet een passende houder voor 150mm-filters.
Door het gewicht en de omvang ligt de XF 8-16 F2.8 bij gebruik met een X-T2/3 of X-Pro2 body niet zo makkelijk in de hand; toevoeging van een XHG-handgreep of zelfs een batterijgrip is aangewezen. De beste metgezel voor dit forse objectief is dan ook de X-H1-camera, die naast een stevige grip ook over sensorstabilisatie beschikt: een ideale combinatie.

Prestaties

De scherpstelling via lineaire AF-motor verloopt met elke recente X-camera snel en precies. De kleinste instelafstand is 25 cm; bij 8 mm en f/8 wordt alles scherp vanaf ca. 20 cm tot oneindig. De beeldscherpte in het centrum is in alle zoomstanden al uitstekend vanaf f/2.8, met een piek rond f/4-5.6. Tussen 8 en 12 mm worden de hoeken net wat minder scherp bij openingen onder f/5.6; daarboven wordt de scherpte uniform, net als in het 12-16 mm gebied. Vanaf f/11 zorgt diffractie voor licht detailverlies.
Jpg-beelden direct uit de camera en RAW-foto’s nabewerkt met Lightroom of Photoshop vertonen nauwelijks geometrische vervorming. Gebruik je software (zoals Capture One) die toelaat om het ingebouwde correctieprofiel uit te schakelen, dan zie je dat er onder de motorkap toch best wat werk wordt verricht. Wat er uiteindelijk na correctie op de foto staat komt wel steeds overeen met de opgegeven beeldhoek. Vignettering blijft nagenoeg onzichtbaar op foto’s gemaakt met een diafragma tot f/16. De chromatische aberratie is zeer laag, zeker van in het bereik van 12 tot 16 mm. In de beeldhoeken is vooral beneden 12 mm lichte coma waar te nemen.

De sterke perspectiefwerking en een fraaie zonnester bieden creatieve mogelijkheden. (Fujifilm X-H1, f/16, 1/60, ISO 200, 8 mm)

Door een nanocoating op de voorste twee lenselementen blijft overstralen beperkt, en is lens flare vrijwel afwezig zolang de lichtbron buiten het beeld blijft. Met een (ultra)groothoeklens moet je altijd op je hoede zijn als je tegen de zon of sterke lampen in fotografeert. Bij kleinere diafragma’s ontstaan er mooie ‘zonnesterren’.
Het eindresultaat is hoe dan ook opmerkelijk voor een groothoeklens met zo’n breed bereik. Voor ‘normale’ beelden is al bij 8 mm en volle opening de scherpte van hoek tot hoek meer dan correct.

Conclusie

De XF 8-16mm F2.8 R LM WR is een degelijk en veelzijdig objectief voor al wie grootse landschappen en architectuurbeelden wil maken, of binnen in krappe en donkere ruimtes werkt, en bovendien weet hoe met de sterke perspectiefwerking om te gaan. Een X-H1-camera is de ideale partner om het beste uit deze lens te halen. Wie opziet tegen de (relatief) hoge prijs, het gewicht en de omvang van de lens, of het gebrek aan lensstabilisatie, kan terugvallen op de XF 10-24 F4 R OIS: die is compacter, lichter en goedkoper, is optisch gestabiliseerd én accepteert schroeffilters. Wat betreft beeld- en bouwkwaliteit haalt Fujifilms laatste telg het evenwel met ruime voorsprong.

De extreme beeldhoek en de grote scherptediepte zorgen voor spectaculaire architectuurfoto’s. (Fujifilm X-H1, f/8, 1/15, ISO 800, 8 mm)

Fujifilm XF 8-16mm F2.8 R LM WR
Prijs: 1.999 euro (bij lancering)
www.fujifilm.eu/benl

Deze review verscheen eerder in Shoot 69 (februari 2019).