Interview: Michel d’Oultremont over Hokkaido

Al op jonge leeftijd sleepte Michel d’Oultremont met zijn magische natuurfoto’s internationaal gerenommeerde fotoprijzen in de wacht. Ook in zijn meest recente boek Hokkaido toont de Franstalige belg hoe adembenemend mooi de natuur kan zijn.

Hokkaido is niet zomaar een fotoboek over de natuur en dieren van het Japanse eiland Hokkaido. Het gelijkt eerder een kunstboek. Als kijker waan je je samen met de fotograaf in het hart van een strenge winter die het eiland elk jaar teistert. D’oultrement neemt je mee naar dit mythische landschap met zijn fascinerende diersoorten, waar tijd er niet toe lijkt te doen.

Michel d’Oultremont wandelde een maand lang door het met ijs en sneeuw vormgegeven gebied. De ontmoetingen die hij er had met de dieren die er wonen, legde hij op zijn eigen kunstzinnige wijze vast in Hokkaido. Bovendien verzorgde d’Oultremont zelf de vaak poetische teksten die de foto’s begeleiden. Uit die combinatie van woord en beeld spreekt een grote liefde en respect voor flora en fauna. We spraken de fotograaf over de totstandkoming van Hokkaido.

Michel, waar komt je liefde voor de natuur vandaan? Was die ook al in je jeugd aanwezig?

“De natuur is een integraal onderdeel van mijn leven. Ze vergezelt me dagelijks. Op 12-jarige leeftijd begon ik naar vogels te kijken, fotografie kwam later als een logisch vervolg daarop. Ook tegenwoordig breng ik veel tijd door met het kijken naar, luisteren naar en leren over de natuur. De natuur is zonder twijfel de mooiste schat die we hebben. Het is de hoogste tijd dat we voor haar zorgen en haar beschermen.”

Wanneer kwam je voor het eerst in aanraking met fotografie?

“Fotografie verscheen in mijn leven toen ik een jaar of 15 was. Ik had de kans om digitaal te beginnen, zodat ik de fouten die ik maakte direct te zien kreeg. Daardoor kon ik snel vooruitgang boeken. Ik was toen bovendien erg actief op internetforums, waar een aantal geweldige fotografen me enorm hebben geholpen met hun feedback. Zij zijn nu vrienden waarmee ik dagelijks dezelfde passie deel.”

Je wordt gezien als een van de rijzende sterren van de Belgische fotografie. Hoe ervaar je dat zelf, ondervind je daar druk van?

“Hahaha, het is vooral erg aardig en een mooie beloning! Van mijn kant ervaar ik daardoor niet echt druk. Ik blijf mijn projecten met gevoel realiseren, en ik weet dat er een paar dingen zijn die goed werken. Omdat ik geheel onafhankelijk ben en niet verbonden aan een magazine of ander medium, kan ik precies doen wat ik wil. Dat is een belangrijk uitgangspunt voor mij.”

Hoe hebben de awards die je op relatief jonge leeftijd hebt gewonnen bijgedragen aan je ontwikkeling of het opbouwen van je carrière?

“Prijzen zijn altijd erg de moeite waard. Ik vind het leuk om te weten dat mijn foto’s gewaardeerd worden, dat kan ik niet ontkennen. Door een aantal nadelen zijn dergelijke wedstrijden geen doel op zich. Ik zie ze een beetje als een spel. Ze zorgen dat mijn werk voor een groter publiek zichtbaar zijn. Bovendien is een prijs echt een extra motivatie om door te gaan met mijn verschillende projecten.”

Was je minimalistische en kunstzinnige stijl altijd al aanwezig in je fotografie?

“Die kwam geleidelijk, denk ik. Ik hou van alles wat puur, eenvoudig en essentieel is. Daarom fotografeer ik vaak in de sneeuw, dergelijke omstandigheden zijn ideaal voor mijn foto’s.

In mijn jeugd heb ik de mogelijkheid gehad om veel kunstmusea te bezoeken. Dat gaf me de kans om in contact te komen met veel uiteenlopende kunststijlen. Het is belangrijk je eigen manier te vinden, je eigen stijl te creëren, maar dat kost tijd.”

Waar haal je je inspiratie vandaan?

“Ik probeer me te laten inspireren door wat ik zie, wat ik dagelijks in het veld meemaak. Ik probeer de schoonheid te tonen van de scènes die ik mag observeren.”

Wat maakt een beeld voor jou goed. Wanneer ben je tevreden?

“Ik ben erg veeleisend voor mezelf en daardoor bijna nooit helemaal tevreden met een beeld. Een perfecte foto heeft een emotie, vertelt een verhaal en toont een bepaalde puurheid of esthetiek. Voor mij is een foto goed als je er enkele dagen over kunt nadenken zonder dat het gaat vervelen.”

Waarom wilde je juist naar Hokkaido?

“Het eiland Hokkaido heeft me altijd aangetrokken vanwege zijn schoonheid in de winter en vanwege zijn ongelooflijke diersoorten die er in de winter komen. Het is een plek vol magie en emotie. Als kind zag ik een aantal reportages over het eiland, sindsdien heeft het eiland me altijd gefascineerd. In februari van dit jaar kreeg ik de gelegenheid om er heen te gaan. Ik kon er een hele maand blijven om de prachtige dieren van dit witte eiland te aanschouwen.”

Hoe heb je je voorbereid op de reis door dit koude landschap?

“In november 2018 nam ik de beslissing om naar Hokkaido te gaan. Als voorbereiding heb ik enkel op internet wat basale informatie opgezocht en een paar telefoontjes naar natuurliefhebbende vrienden gepleegd. Ook heb ik het gebied verkend op Google Maps. De eerste week heb ik me ter plaatse wat verder verdiept in het eiland om de belangrijkste gebieden te leren kennen en begrijpen. Toen was het al tijd om foto’s te maken.”

Onderneem je zo’n reis in je eentje of gaan er anderen mee?

“Op dit soort reizen ben ik graag alleen, dan voel ik me efficiënter en serener. Op Hokkaido was ik de eerste tien dagen samen met Tanguy Dumortier, de presentator van het RTBF-televisieprogramma Le jardin extraodinaire. Toen hij terugkeerde naar België ben ik nog twintig dagen alleen in de natuur gebleven om te fotograferen. Het is soms moeilijk om alleen te zijn, maar juist in dat soort uitdagende omstandigheden slaag ik erin om de dieren en de stemmingen van sneeuw beter te vereeuwigen.”

Welke camera’s nam je mee, welke objectieven?

“Ik ben geen geweldige technicus, ik maak mijn foto’s een beetje op gevoel. Ik heb het geluk dat ik ambassadeur voor Canon België ben. Daardoor kon ik op deze reis veel materiaal meenemen. Ik had een EOS 5D Mark IV en een EOS 5Ds in mijn bagage. Wat betreft lenzen had ik een 24-105 mm, een 100-400 mm, een 400 mm F2.8 en een 600 mm F4. Regelmatig gebruik ik ook een Gitzo-statief met Sachtler-kop. Verder neem ik niet veel mee; geen filter of flitser omdat ik toch niet echt weet hoe ik ze moet gebruiken. ”

Waarom heb je juist voor dieren als de rode vos, het sikahert, Stellers zearend en de Chines kraanvogel gekozen? Of was dat toeval?

“Simpelweg omdat dit de dieren zijn waarmee ik de mooiste momenten heb beleefd. Zij zorgden voor de meeste verwondering en magie. Ik wilde verschillende foto’s van deze dieren laten zien onder de barre, winterse omstandigheden. ”

De begeleidende teksten zijn bijna poëzie. Schrijf je vaker van dat soort poëtische teksten?

“Ik begeleid mijn afbeeldingen graag met eigen woorden. De sterkste afbeeldingen van het boek of degene waarmee ik de meeste affiniteit heb, gaan meestal vergezeld van een korte tekst. Dat paste bovendien goed bij de algehele opzet van dit boek.”

In Hokkaido schrijf je dat je soms lang hebt moeten wachten op een ontmoeting met een dier. Stel je jezelf daarvoor een ultimatum?

“Geduld is ongetwijfeld een van mijn grootste kwaliteiten. Ik kan heel lang wachten tot ik het beeld heb dat ik wil. Als ik een specifiek beeld voor ogen heb, zorg ik ervoor dat ik in de juiste positie kom om het te realiseren. En dan wacht ik net zo lang tot het dier komt waar het nodig is. Dat kan uren zijn, maar het kan ook dagen duren. Zodra het magische moment van onze ontmoeiting is aangebroken, ben ik het lange wachten direct vergeten.”

Is het beangstigend om op drie meter afstand van een wild dier te zijn?

“Eng? Nee, het is geweldig! Juist integendeel, ik voel me bevoorrecht dat ik dergelijke fantastische momenten mag meemaken. Ik camoufleer me vaak met een wit camouflagenet. Zittend of liggend wacht ik zo vele uren in de hoop dat een dier me bezoekt. Omdat ik ze bijna nooit benader of omdat ze me gewoonweg niet zien, zijn ze niet bang voor mij. Soms zijn ze zo nieuwsgierig dat ze komen kijken wat ik ben. Ik respecteer de dieren die ik fotografeer te allen tijde. Ik stoor ze niet, vooral niet in winterse omstandigheden.”

Kan je al iets onthullen over je huidige of volgende project?

“Ik ben een eeuwige dromer, en ik heb de kans om veel van mijn dromen te realiseren. Ik wil nog veel bereiken. Ik ben bezig met enkele ideeën voor toekomstige expedities en kan alleen vertellen dat ik binnenkort weer vertrek naar een koude en sneeuwachtige streek. ”

Welke tips kun je de lezers van Shoot geven om hun natuurfoto’s te laten opvallen boven die van de massa?

“Het beste advies is om de dieren die je wilt fotograferen te leren kennen, zodat je ze niet stoort. Heb geduld en voorkom dat ze geïrriteerd raken. Wees vooral respectvol voor je onderwerp. En probeer altijd met je hart te fotograferen en niet voor een fotowedstrijd of iets dergelijks.”

Hokkaido van Michel d’Oultremont heeft een soft touch cover en bevat 132 pagina’s gemaakt van Munken Polar Roagh 150 gr papier van 24,5 x 26 cm. Je kunt het stijlvolle boek bestellen op zijn website www.micheldoultremont.com. Je kunt Michel ook volgen op Instagram.