De Nokia 808 PureView is een 41-megapixelcamera waarmee je ook kan telefoneren. Maar maakt hij ook goede foto's?

Camphones zijn erg populair omdat je er gemakkelijk foto's mee kan verzenden en delen via sociale netwerken. Maar door hun kleine sensor en minder goede lenzen kunnen de meeste smartphones de vergelijking met een 'echte' camera niet aan.

Of toch? Nokia en Carl Zeiss ontwikkelden samen de PureView-technologie, die de kwaliteit van camphones een heel stuk beter belooft te maken.

Pixelmonster
Het hart van de 808 PureView is een cameramodule met een 41-megapixelsensor en een f/2,4 Carl Zeiss-lens met vaste brandpuntsafstand (equivalent van 28 mm in kleinbeeldformaat). De sensor is veel groter dan die in andere camphones – hij is net iets kleiner dan de sensor in de Nikon 1 en Sony Cyber-shot RX100.

Zoveel pixels heb je eigenlijk alleen nodig als je op groot formaat wil printen. Dat weten ze bij Nokia en Carl Zeiss ook. Ze gebruiken de vele pixels van de 808 om betere foto's op lagere resolutie (3, 5 of 8 megapixel) te maken.

Dat gebeurt door een proces van oversampling, waarbij verschillende pixels gecombineerd worden tot één pixel in de uiteindelijke foto. Als je de input van 41 megapixel deelt door de output (3, 5 of 8 megapixel) kan je zelf berekenen hoeveel input-pixels gecombineerd worden tot één outputpixel: respectievelijk 14, 8 en 5.

Dat leidt tot de wat vreemde conclusie dat je de beste beeldkwaliteit zal krijgen wanneer je de laagste outputresolutie van 3 megapixel kiest.

Zoomen
De 8080 PureView gebruikt de overdaad aan pixels ook om te zoomen – of beter gezegd, te croppen. De lens heeft immers een vaste brandpuntsafstand; om 'in te zoomen' gebruikt hij alleen het centrale deel van de sensor.

Je kan tot een cropfactor van maximaal 3,6 gaan, voor een equivalent van 100 mm in kleinbeeldformaat. Omdat er hierbij slechts een deel van de 41 megapixels gebruikt wordt, zijn er natuurlijk ook minder pixels beschikbaar om oversampling toe te passen.

Wanneer je volledig 'ingezoomd' bent, wordt er zelfs geen oversampling meer toegepast: één pixelsensor komt dan overeen met één pixel in de uiteindelijke foto. Zoomen doe je door met je vinger over het scherm te strijken: naar boven om in te zoomen, naar beneden om uit te zoomen. Dat gaat erg vlot als je het eenmaal gewend bent.
 

De cameramodule van de Nokia 808 bevat een Carl Zeiss-lens met vaste brandpuntsafstand.

De bediening

Qua formaat en ergonomie is de 808 PureView een typische camphone. Je bedient het toestel via het aanraakscherm.

Dat meet 4 inch diagonaal en is ook in zonlicht nog goed zichtbaar, maar het is niet erg scherp (slechts 640 x 360 pixels). Het scherm toont ook weinig detail in schaduwen. Tijdens onze tests hebben we vaak de indruk dat we een donker silhouet gefotografeerd hebben, terwijl er nadien wel degelijk detail in de schaduwpartijen blijkt te zitten.

Aan de zijkant van de 808 zit een camera-toets. Door deze twee seconden ingedrukt te houden, activeer je de camerafunctie. De toets werkt zoals een echte ontspanknop op een camera: half indrukken om scherp te stellen, volledig doordrukken om een foto te maken.

Je kan ook fotograferen met het aanraakscherm: dan raak je het gebied waarop je wil scherpstellen aan, en drukt op het diafragma-pictogram om de foto te maken. Ik vind het gemakkelijker om de camera stabiel te houden wanneer ik de camera-toets gebruik. Met het aanraakscherm heb ik meer 'bewogen' foto's.

De instellingen
De camera heeft drie opnamemodi. In de volautomatische modus kies je zelf de zoomfactor en de flitsmodus (automatisch, altijd flitsen, geen flits, rode-ogenreductie); alle andere opname-instellingen maakt de 808 zelf. In de scènemodus kies je een van de presets macro, portret, landschap, sport, nachtopname, nachtportret, theater of sneeuw.

Het meeste controle over de opname krijg je in de Creatieve modus. In deze modus kan je foto's met de volledige sensorresolutie laten maken, of met een van de PureView oversampling-resoluties van 8, 5 of 3 megapixel.

Verder kan je de beeldverhouding (4:3 of 16:9) en de jpeg-compressie (normaal of superfijn) instellen, de kleurverzadiging, het contrast en de opscherping bijregelen, en een van vier beeldstijlen kiezen (normaal, levendig, sepia, zwart-wit). Je kan een combinatie van deze instellingen opslaan als een creatieve preset.

Bij het fotograferen in de creatieve opnamemodus kan je de belichtingscompensatie, witbalans en gevoeligheid (tot ISO 1.600) van elke opname aanpassen. De sluitertijd en het diafragma kiest de camera altijd zelf.
 

In de 'Creatieve' opnamemodus kan je foto's in sepiatinten maken.

De prestaties

De 808 reageert vlot, maar de zwakke schakel is het autofocussysteem. Zelfs in heldere lichtomstandigheden duurt het soms een seconde voor de camera heeft scherpgesteld.

Bij scènes met weinig contrast laat de AF het helemaal afweten; een rode rechthoek op het scherm toont dan dat de camera niet kan scherpstellen. De autofocus werkt op zich niet slechter dan die in andere camphones (in een zij-aan-zij test doet de iPhone 4Gs het niet beter), maar hij kan niet wedijveren met de AF van een echte camera.

De foto's worden meestal correct belicht, maar het is wel uitkijken in contrastrijke situaties zoals zonnige landschappen met witte wolken: hier laat de 808 de wolken uitbranden.

Je kan in zulke situaties bracketing gebruiken om drie opnames met verschillende belichting (normaal, onderbelicht, overbelicht) te maken en die in nabewerking combineren. Maar het zou veel handiger zijn als je in de camera al een soort HDR-modus had die dat automatisch deed. De witbalansregeling raakt van de kaart als er veel wit in beeld is; de foto wordt dan te gelig.

De foto's worden bewaard in het interne geheugen (16 gigabyte, gedeeld met apps en andere documenten) of op een Micro SD-geheugenkaartje. De kaartsleuf zit onder de batterij, naast de simsleuf.

Om te vermijden dat je elke keer de batterij moet verwijderen, gebruik je het best de meegeleverde USB-kabel om je foto's op een computer te zetten. Een foto met volledige resolutie is maar liefst 15 megabyte zwaar; in de PureView-resoluties schommelt de bestandsgrootte tussen 500 kilobyte en 4 megabyte.

De kwaliteit
Over de beeldkwaliteit kunnen we kort zijn: de Nokia 808 PureView levert prima opnames. De foto's in PureView-modus (met oversampling) zijn haarscherp, tonen veel details en realistische kleuren. Ook bij de hogere gevoeligheden is er weinig ruis te zien. Bij opnames zonder PureView-oversampling (op volledige resolutie) en bij volledig ingezoomde opnames is er meer luminantieruis te zien, maar al bij al blijft het voor een camphone een indrukwekkend resultaat.

Ook de videokwaliteit (full HD, 1080p met 30 frames per seconde, H.264-compressie in mp4-formaat) mag er best zijn. Maar ook bij het filmen is de autofocus het zwakke broertje: de continu-AF verliest het onderwerp vaak uit het oog, en gaat dan 'jagen' om opnieuw scherp te stellen. Het geluid is prima zolang je binnenshuis filmt; voor buitenopnames is een betere windcut-filter nodig die het geruis van de wind elimineert.
 

De Nokia 808 PureView produceert realistische kleuren.

Zinkend schip

Natuurlijk koop je een smartphone niet in de eerste plaats om foto's te maken – al is de kwaliteit van de camera nog zo goed. Een smartphone is meer een zakcomputer dan een mobiele telefoon. Daarom zijn het platform waarop de smartphone draait, en de apps die voor dat platform bestaan, minstens even belangrijk als het toestel zelf.

De Nokia 808 PureView gebruikt het Symbian-platform van Nokia. Dat is een erg vreemde keuze. Al in februari 2011 vertelde Stephen Elop, de topman van Nokia, dat Nokia Symbian een zachte dood zou laten sterven, en dat Nokia vol op het Windows Phone-platform inzet.

Met andere woorden: als je vandaag een 808 koopt, kies je voor een platform dat de maker zelf al heeft afgeschreven. Dat betekent dat er weinig of geen nieuwe apps voor zullen verschijnen, en dat je heel waarschijnlijk toch naar Windows Phone of een ander platform moet overstappen wanneer je 808 aan vervanging toe is.

Te laat
Toen we de ontwikkelaars bij Nokia en Carl Zeiss naar de reden voor deze keuze vroegen, kregen we te horen dat de ontwikkeling van de 808 in februari 2011 al te ver gevorderd was om van platform te wisselen.

Dat kan zijn, maar het is dan wel vreemd dat het toch nog anderhalf jaar duurde voor de 808 er echt is. Het is doodjammer dat niemand bij Nokia in februari 2011 de enige juiste beslissing durfde te nemen en de ontwikkeling van PureView meteen en volldig overzette naar het Windows Phone-platform.

Want hoewel de 808 met voorsprong de beste camera van alle smartphones bevat, vragen we ons af wie vandaag nog 600 euro wil uitgeven aan een smartphone met Symbian.

Die vreemde bedrijfsstrategie doet uiteraard niets af aan de verdiensten van PureView-technologie. Maar wat ons betreft, blijft het uitkijken naar de eerste Nokia Windows Phone met PureView.

[extern_gallery urls=”http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_webnokia-808-pureview-white.jpg||http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_web1-nokia-808-pureview-white-portrait.jpg||http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_webportret.jpg||http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_webbloem.jpg||http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_webzoom.jpg||http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_websepia.jpg||http://cdn.minoc.com/zd_images/2012/34/123515_webmodulnokia808pureview.jpg” caption=”De Nokia 808 PureView heeft een groot aanraakscherm waarmee je de camera bedient.||De 808 PureView gebruikt het Symbian-platform.||De 41-megapixelsensor in de Nokia 808 PureView registreert erg veel detail; door de relatief grote sensor blijft de scherptediepte beperkt. (f/2,4, 1/300, IS0 64)||De Nokia 808 PureView produceert realistische kleuren. (f/2,4, 1/225, IS0 64)||’Zoomen’ doet de Nokia 808 PureView door alleen het centrale deel van de sensor te gebruiken. Daarbij boet je wel in aan scherpte. (f/2,4, 1/210, IS0 50)||In de ‘Creatieve’ opnamemodus kan je foto’s in sepiatinten maken. (f/2,4, 1/160, ISO 64)||De cameramodule van de Nokia 808 bevat een Carl Zeiss-lens met vaste brandpuntsafstand.”]