De Antwerpse galerie IBASHO toont van 31 oktober tot 20 december vier sleutelreeksen van de Japanse fotopionier Eikoh Hosoe (1933–2024).
Van 31 oktober tot en met 20 december loopt in de Antwerpse galerie IBASHO de tentoonstelling SENSEI, een beknopt overzicht van het werk van de Japanse fotograaf Eikoh Hosoe (1933–2024). Centraal staan vier series die ontstonden uit zijn nauwe samenwerking met een schrijver, een danser en een acteur. De titel verwijst naar Hosoe als leermeester (‘sensei’ in het Japans): in dezelfde periode toont IBASHO met Floating Around ook werk van zijn leerling Hitoshi Fugo.
In 1959 richtte Hosoe met Shōmei Tōmatsu, Kikuji Kawada, Ikkō Narahara, Akira Satō en Akira Tanno het collectief VIVO op, Esperanto voor ‘leven’. De zes deelden een kantoor en een donkere kamer, maar volgden elk hun eigen artistieke weg. VIVO bestond maar tot 1961, maar had een groot aandeel in het sturen van de Japanse fotografie naar een meer experimentele vorm.
Hosoe zocht ook contact met kunstenaars buiten de fotografie, onder wie Yayoi Kusama, die in augustus op 97-jarige leeftijd overleed. Van grote betekenis was zijn ontmoeting eind jaren vijftig met Tatsumi Hijikata, de grondlegger van de avant-garde dansvorm butoh. De twee werkten bijna tien jaar samen.
Voor Ordeal by Roses (1961–1962) werkte Hosoe met de schrijver Yukio Mishima aan sterk geënsceneerde beelden, waarin diens lichaam het motief vormt voor erotiek, ritueel en sterfelijkheid. Hosoe fotografeerde grotendeels in Mishima’s woning, die hij omvormde tot een theatrale, psychologisch geladen wereld. De reeks verscheen in 1963 als Killed by Roses (Barakei) en geldt als een van de meest geroemde fotoboeken van de naoorlogse periode.
Kamaitachi (1965–1968) kwam voort uit de samenwerking met Hijikata en hun gedeelde band met het noorden van Japan. In de landschappen en dorpen van Akita verschijnt de danser als een ongrijpbare figuur tussen het alledaagse en het bovennatuurlijke. De titel verwijst naar een wezen uit de Japanse folklore dat met sikkelvormige klauwen zou aanvallen.
In Embrace (1969–1970) richt Hosoe zich op de fysieke ontmoeting tussen lichamen. Van dichtbij gefotografeerde naakten worden gefragmenteerd en vervlochten, tot huid, ledematen en gebaren grafische composities worden.
Simmon: A Private Landscape, waaraan Hosoe begin jaren zeventig begon, volgt Simon Yotsuya, acteur van de avant-gardistische theatergroep Jōkyō Gekijō (Situation Theatre) van Jūrō Kara en bekend om zijn vrouwenrollen. Dit werk draait rond één persoon en de Tokiose buurten waarin hij zich beweegt, waardoor de stad een persoonlijk landschap wordt. De foto’s verschenen pas in 2012 in boekvorm.
Hosoe werd als Toshihiro Hosoe geboren in Yonezawa, in de prefectuur Yamagata, en groeide op in Tokio. Hij studeerde in 1954 af aan het Tokyo College of Photography en had twee jaar later zijn eerste solotentoonstelling, An American Girl in Tokyo. In 1957 nam hij deel aan Eyes of Ten, met een nieuwe generatie fotografen die zich afzette tegen het documentaire realisme.
In 1974 richtte hij met onder anderen Shōmei Tōmatsu en Daidō Moriyama de Workshop School of Photography op. Vanaf 1975 doceerde hij aan zijn vroegere school, waar hij later emeritus hoogleraar werd, en in 1995 werd hij de eerste directeur van het Kiyosato Museum of Photographic Arts. Hij ontving onder meer de Special 150th Anniversary Medal van de Britse Royal Photographic Society (2003) en de Japanse Orde van de Rijzende Zon, Gold and Silver Star (2017). Hosoe overleed in september 2024 op 91-jarige leeftijd.
Lees ook: Fototentoonstelling Lost and Found verkent Japanse fotografie
Schrijf je in op onze nieuwsbrief om het laatste nieuws uit de fotografiewereld te ontvangen én het gratis ebook ‘Start met Fotograferen’.
Krijg Shoot Magazine 6 keer per jaar (inclusief 2 extra dikke dubbelnummers) vol inspiratie, tips en fotoplezier rechtstreeks in je brievenbus.
