Canon RF 100-500mm


Op de hoogte blijven van onze nieuwste artikelen?

Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief en ontvang elke week onze beste artikelen in je mailbox.


Canons populaire telezoom 100-400mm is met de nieuwe RF-vatting een 100-500mm. En ook de Canon RF 100-500mm biedt weer sublieme prestaties op alle vlakken. Tekst en beeld: Marc De Schuyter

Als uitbreiding van zijn assortiment voor fullframe systeemcamera’s lanceerde Canon in juli vier RF-lenzen en twee extenders. Eén daarvan is het onderwerp van deze review, de RF 100-500mm F4.5-7.1 L IS USM. Dit soort  telezoom is erg populair onder natuur- en sportfotografen. Hoewel die laatste groep vaak ook telelenzen met vaste brandpunten en grote openingen verkiest, moeten de prestaties van de recente telezooms meestal niet onderdoen.

Zo heeft Canon met de EF 100-400mm f4.5-5.6 L IS II USM voor spiegelreflexen de lat hoog gelegd. Deze in 2014 geïntroduceerde lens gebruik ik vandaag nog steeds met veel plezier omdat de prestaties nooit tegenvallen. Ik was dan ook benieuwd of het nieuwe 100-500mm-telezoomobjectief aan deze krachtpatser kan tippen. Wat direct opvalt is de maximum brandpuntsafstand, die springt prompt van 400 naar een comfortabele 500 mm. Zo kan je dus nog wat dichter op je onderwerpen inzoomen.

Top bouwkwaliteit

Wat onmiddellijk opvalt bij het oppakken van de lens is zijn gewicht. Je verwacht toch dat zo’n zoom flink wat weegt, maar dat valt met 1530 gram erg mee. Dit is mede te danken aan het materiaalgebruik; naast metaal voor de vereiste sterkte zijn er voornamelijk hoogwaardige kunststoffen toegepast. Toch voelt de lens niet plastiekerig aan, maar juist heel degelijk. Inwendig zijn op diverse punten stof- en waterbestendige dichtingen aangebracht, het is tenslotte een L-lens.

De zonnekap kreeg dezelfde mat-witte coating als het objectief en het geheel oogt dan ook zeer mooi. Voordeel van zo’n witte kleur is dat het hitte minder absorbeert dan een zwart objectief. Handig is het afsluitbare klepje in de zonnekap. Doordoor kan je een polarisatiefilter verdraaien zonder dat je de kap eraf hoeft te schroeven. De filtermaat is 77 mm, een gebruikelijke maat voor dergelijke lenzen. Ook de filtervatting is gemaakt van kunststof.

Met een doorsnede van 93,8 mm en een (ingeschoven) lengte van 207,6 mm is het objectief nog net compact te noemen. Zoom je met de brede rubberen zoomring naar 500 mm, dan verleng je het objectief nog eens 100 mm. Het zoomen gaat wat stroever dan bij de genoemde EF 100-400mm. Net als bij die laatste is er een ring waarmee je de frictie bij het zoomen kan regelen. Dat is handig wanneer je de lens recht naar beneden richt. Je voorkomt zo dat de lens door de zwaartekracht vanzelf uitzoomt. Scherpstellen gaat razendsnel en geruisloos dankzij de Dual Nano USM motor. Deze focust zeer accuraat en doet dat aanzienlijk soepeler dan zijn ‘voorganger’.

De kortste scherpstelafstand is bij 100 mm 90 centimeter (0,12x) en bij 500 mm 1,2 meter (0,33x). Als je zo licht mogelijk op pad wil, kan je het macro-objectief dus thuislaten. Met dergelijke vergrotingen kan je al heel wat, en je hebt ook het voordeel van een comfortabele afstand tot je onderwerp. Een tussenring om nog dichterbij te kunnen scherpstellen is in RF-vatting nog niet beschikbaar, maar dat zal een kwestie van tijd zijn.

Bediening Canon RF 100-500mm

Schakelaars op de lens laten je kiezen tussen AF en MF. Je kan altijd aan de rubberen scherpstelring draaien om in te grijpen in de scherpstelling. Met deze toepassing van de Dual Nano motor grijp je manueel niet mechanisch maar elektronisch in op de scherpstelling. Er is geen venstertje met een afstandsschaal op het objectief, hiervoor kan je de zoeker raadplegen.

Een bijkomende schakelaar limiteert de scherpstelling tot minimaal 3 meter. Dat is ideaal mocht de lens te veel op ongewenste voorgronddetails scherpstellen. Alle elementen zijn ook vlot met handschoenen te bedienen, altijd een plus in de winter. Er is een vlot afneembare statiefsteun beschikbaar, maar spijtig voorziet Canon niet in een Arca-Swiss-compatibele voet. Je zal dus een suplementair plaatje moeten opschroeven.

Kenmerkend voor de nieuwe RF-objectieven zit aan de kant van de camera nog een control ring. Hieraan kan je tal van functies toewijzen. Zo kan je door de zoeker blijven kijken bij het verstellen van instellingen.

Zijn er ook ergernissen? Jawel, maar noem ze gerust muggenzifterij. De lenskap past maar in één positie op de lens. Bij EF-lenzen is er enige speling in de rotatie en kan dit dus sneller. Moet je snel wisselen van objectief, dan is het wat prutsen om de kap op de bajonet te krijgen. De gekartelde draaiknop op de statiefaansluiting is smal en lang; dikwijls bleef deze haperen aan mijn fotorugzak.

Optische topkwaliteit

Optisch behaalt de RF 100-500mm topresultaten. Het objectief levert zelfs bij een open diafragma heldere, contrastrijke opnames. De beelden zijn tot ver in de hoeken scherp, wat vooral bij landschappen belangrijk is. Mede verantwoordelijk hiervoor zijn de twintig lenselementen in veertien groepen. Zes UD-lenzen en één super-UD-element daarvan onderdrukken grotendeels lensfouten als chromatische aberratie. Dat kennen velen beter als kleurrandjes; rond contrastrijke onderwerpen ontstaan magenta en/of groene kleurranden. Zo’n fout kan je weliswaar makkelijk corrigeren in de nabewerking, maar het is natuurlijk beter het probleem niet te hebben. Canons slimme lenscoatings elimineren grotendeels flare en reflecties, wat ten goede komt aan het contrast in de opnames. Maar ook hier geldt: voorkomen is beter dan genezen. Gebruik daarom altijd een zonnekap.

Vervormingen zijn bij 100 mm minimaal en verlopen met een weinig kussenvormige vervorming doorheen de grotere brandpunten. Correctieprofielen kunnen dit oplossen in de nabewerking. De vignetering blijft binnen de grenzen. Zonnesterren zijn dankzij de negen diafragmalamellen prachtig gevormd met achttien punten. Hoe kleiner de brandpunt en hoe kleiner de lensopening, des te scherper deze worden weergegeven.

Ontworpen voor de R5 en R6

De RF-lenzen zijn ontworpen voor de nieuwe systeemcamera’s en samen leveren ze uitstekende prestaties. De grotere opening en de kortere registerafstand van de RF-vatting leveren zeker voordelen op. Veel lenscorrecties kunnen in de camera zelf gebeuren, wat menig fabrikant ertoe brengt om kwalitatief mindere objectieven te ontwerpen. Gelukkig volgt Canon dit standpunt niet en zien we in de RF-reeks uitstekende lenzen.

De 5stops-stabilisatie in de lens gaat hand in hand met die van de EOS R5 en R6. Zo kan je met deze camera’s een winst van wel 6 stops behalen. Je kan dus vaker zonder statief fotograferen. Bovendien ligt het geheel prima in de hand en voelt niet overdreven zwaar aan.

Er is een schakelaar voor het aan- en uit schakelen van de beeldstabilisatie. Een bijkomend schuifje laat je kiezen uit drie modi. Stand 1 is voor statische onderwerpen, nummer 2 selecteer je bij het volgen van onderwerpen met panning. Bij de derde stand treedt de stabilisatie pas in werking als je de ontspanknop indrukt. Beweging van je onderwerp speelt hierbij geen rol. Deze stand bespaart ook accuvermogen.
Fotografeer je uit de hand, dan staat je zoekerbeeld ‘stil’ bij ingeschakelde IS. Naast een trillingvrije opname is dan ook een preciezere compositie beter mogelijk. Een stabiel beeld komt ook de AF-prestaties ten goede.

Oei, slechts f/7.1?

Natuurlijk is dit geen lichtsterke lens. Met deze brandpunten én lichtsterk zou stuiten op allerhande onmogelijkheden. Omvang en hanteerbaarheid staan voorop en dus is de grootste lensopening beperkt. De lichtsterkte van de 100-500mm varieert van f/4.5 bij 100 mm tot f/7.1 bij 500 mm. Maar het is pas vanaf 470 mm dat het objectief de laagste lichtsterkte haalt. Tussen 360 mm en 470 mm zit je op f/6.3 en f/5.6 is de lichtsterkte vanaf 250 mm. Tot 155 mm fotografeer je op f/5 en vanaf daar is de lens tot 100 mm met f/4.5 op zijn lichtsterkst.

Het is pas met de komst van systeemcamera’s, waarmee je door een EVF kijkt, dat fotograferen met dergelijke objectieven technisch haalbaar is. Met een klassieke dslr zou het optisch zoekerbeeld al snel dermate donker zijn dat het moeilijk zou zijn om onderwerpen te volgen. Bovendien zijn de prestaties van de huidige sensoren zo goed dat je prompt de ISO kan opschroeven om nog acceptabele sluitertijden te halen. Tenslotte kunnen de systeemcamera’s ook scherpstellen bij extreem kleine openingen, tot wel f/22. Een dslr haalt hooguit f/8 en dan nog met restricties.

Bepaalde omstandigheden, zoals binnenshuis fotograferen of in het geringe licht van de schemering, zullen je dwingen om de sluitertijd en/of ISO-waarden aan te passen aan acceptabele waarden. Ook de beeldstabilisatie kan veel goedmaken en de redding van een beeld betekenen. Hier is een lichtsterke, vaste telelens nog altijd in het voordeel. Je verliest dan wel weer de veelzijdigheid van het zoomen, het gewichtsvoordeel en wat meer centen uiteraard.

Met deze diafragma’s zou je denken dat de achtergronden regelmatig storend in beeld komen. Echter, door de lange brandpuntsafstanden ontstaat er een sfeervolle onscherpte in de achtergrond. Je kan je onderwerp dus toch mooi geïsoleerd laten afsteken. Kortom, zo’n 5x-telezoom heeft uiteraard zijn voor-en nadelen.

Extenders

Volstaat het bereik van 500 mm niet, dan kan je dat met de nieuwe RF-extenders vergroten. De 1,4x-versie wijzigt de lens in een 420-700mm f/8-10 objectief, de 2x-variant in een 600-1000mm f11-14. Dat zijn zeer aantrekkelijke brandpunten voor wildlife of vogelfotografie. Qua lichtsterkte is er uiteraard een minder vrolijke noot, met hogere ISO-waarden als onvermijdelijk gevolg.

Algemeen is bij het gebruik van extenders de lenskwaliteit iets minder. Bij een 1,4x is dat nog nauwelijks zichtbaar, een 2x laat zich zeker voelen. Toch zijn de resultaten best goed op de Canon RF 100-500mm en mits je wat opscherpte voor lief neemt zeer bruikbaar. Ook de AF-prestaties verminderen met de extenders niet al te veel.

Wie goed oplet, bemerkt dat de kleinste brandpunt niet vanaf 100 mm maar pas vanaf 300 mm van tel wordt. Doordat de achterste lensgroep van het objectief bij het uitzoomen ver naar achteren komt en de extender voor een stuk in het objectief steekt, raken deze twee elkaar. Minder dan 300 mm (dus 420 mm met 1,4-extender) kan je niet inzoomen bij het gebruik van de extenders. Het objectief kan niet worden ingetrokken tot de minimumlengte en het geheel neemt dus veel meer plaats in.

Conclusie Canon RF 100-500mm

De nieuwe 100-500mm-telezoom met RF-vatting is een prachtige lens. Op het gebied van scherpte, contrast, autofocus en stabilisatie scoort dit objectief torenhoog. Bovendien is de minimale scherpstelafstand relatief klein. En ook de voordelen van de samenwerking tussen camera en objectief worden in het nieuwe systeemtijdperk alsmaar duidelijker.

Neen, goedkoop is de Canon RF 100-500mm niet, reken op een slordige 3K. Kwaliteit heeft nu eenmaal een prijs. Maar met dit bereik is een veelvoud aan onderwerpen mogelijk, het flexibele objectief heeft dan ook veel in zijn mars. En prefereer je lichtsterkere telelenzen, dan moet je het aanschafbedrag met een serieuze factor vermenigvuldigen.

Adviesprijs: 3149 euro

www.canon.be










Wil je beter leren fotograferen?

Neem dan een abonnement op Shoot Magazine (8x per jaar).

Shoot is hét fotografiemagazine voor en door enthousiaste fotografen. In Shoot vind je de beste tips en trucs, workshops en cursussen voor geslaagde foto’s, de knapste fotoplekjes in België, de helderste uitleg over fotografietechnieken, tests van nieuwe camera’s, lenzen en meer, plus foto’s van de beste Belgische fotografen.


LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in