Koen De Langhe
"Een gewillig poserende poes in het ­Patershol te Gent. Zo’n kans laat je niet voorbij gaan. Leve het kantelbare lcd-scherm! De eigenaar, waarmee ik nog een leuk babbeltje geslagen heb, was nadien dolgelukkig met de foto."

Stadsfotograaf en vaste Shoot-medewerker Koen De Langhe onthult in zijn nieuwe boek de beste fotolocaties in de Vlaamse steden.



Op de hoogte blijven van onze nieuwste artikelen?

Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief en ontvang elke week onze beste artikelen in je mailbox.


Koen De Langhe behoeft voor Shoot-lezers natuurlijk geen introductie. Onze freelancer levert al sinds jaar en dag prachtige artikelen over fotowaardige Belgische oorden. In zijn nieuwe boek richt Koen zijn camera op de beste plekken voor stadsfotografen. Ik vroeg hem hoe hij voor dit project te werk ging.

Fotogeniek Vlaanderen – Toplocaties voor de stadsfotograaf is het tweede deel in een driedelige reeks. Was het vanaf het begin de bedoeling om een drieluik te maken?

De laatste tien jaar werd ik door uitgeverij Lannoo naar alle uithoeken van Vlaanderen gestuurd om beelden te nemen voor tal van wandelboeken en toeristisch gerelateerde uitgaves. Ik heb daardoor ontzettend veel locaties leren kennen. Het leek me een goed idee om de meest fotogenieke locaties eens op kaart te zetten en ze te bespreken vanuit het standpunt van de fotograaf. Er bestond effectief nog geen natuur- of stadgids waarin de auteur zich specifiek richt tot fotografen die op zoek zijn naar inspirerende locaties.

Al vrijwel meteen dacht ik dat het beter was om landschappen en steden van elkaar los te koppelen. Er zijn immers heel wat fotografen die verslingerd zijn aan natuur- en landschapsfotografie, maar absoluut niets met steden hebben. En omgekeerd natuurlijk.
Maar ik dacht ook verder … wie weet kon ik natuurfotografen die het eerste boek kochten met het tweede boek overhalen om ook eens een stad te gaan verkennen met de camera. Onbekend is onbemind, zeg maar.

Het idee om er een drieluik van te maken kwam iets later. Heel wat fotogenieke onderwerpen zoals kastelen, abdijen, forten, begraafplaatsen, mijnsites, enz. pasten immers niet in het thema van de eerste twee boeken. Een derde boek met als thema ‘erfgoed’ zou het project perfect afronden. Dat boek wordt beslist een zeer gevarieerde uitgave waarin werkelijk alle facetten van de fotografie aan bod zullen komen. Mogelijk zal ik er iets langer moeten aan werken dan voorzien, want het aanbod aan mogelijke onderwerpen is gigantisch.

Waarom heb je voor deze selectie van 28 steden gekozen?

Die selectie heeft zich na verloop van tijd spontaan gevormd. Er zijn maar liefst 66 steden in Vlaanderen. Ik wist dus op voorhand dat ik ze niet allemaal uitvoerig kon bespreken. Van een twintigtal steden was ik reeds lang overtuigd, maar van heel wat andere steden moest ik het fotogenieke gehalte zelf nog ontdekken. Dat werd een boeiende onderneming.

Bij nader inzien bleken een of meerdere van de volgende aspecten cruciaal voor de selectie. Met name de aanwezigheid van rivieren of andere waterpartijen, grote pleinen, mooie monumenten en pittoreske straten en gevels en vooral verkeersvrije zones. Dat laatste bleek erg belangrijk. Verkeersvrije pleinen en straten vergroten immers je standpuntkeuze enorm. Het verhoogt ook de belevingsfactor in de stad, waardoor er veel meer opportuniteiten ontstaan voor straatfotografie. Wat betreft die belevingsfactor zijn onze Vlaamse steden er overigens enorm op vooruit gegaan.

Let wel, de opgenoemde aspecten waren specifiek voor deze uitgave cruciaal. Ze gelden uiteraard niet voor stadsfotografie in het algemeen. Zo kan je evengoed een spannend boek maken over een stad als Charleroi waarbij totaal andere aspecten van belang zijn.

Welke criteria gebruikte je voor de korter beschreven stadjes achter in het boek?

Een goeie vraag, want dat stelt me in de gelegenheid om alvast te bevestigen dat in de kort beschreven stadjes achteraan in het boek natuurlijk evengoed interessante locaties te vinden zijn. Ze haalden echter de selectie niet omdat de mogelijkheden er volgens mij beperkter zijn. Al is dit uiteraard een zeer subjectieve mening. Niet in het minst omdat mijn ontdekkingstochten ook al beïnvloed werden door de weersomstandigheden. En uiteraard ook omdat je sommige steden pas echt leert kennen als je er meerdere dagen of weken voor zou uittrekken. Die tijd had ik gewoon niet.

Met die wetenschap in het achterhoofd hoop ik dat iedereen zal beseffen dat het boek niet de pretentie heeft om allesomvattend te zijn. Het is bedoeld om te inspireren en de lezer aan te zetten om eens een dag uit te trekken voor een ontdekkingstocht in een Vlaamse stad.

Hoe bereidde je je voor op een fotosessie in een stad?

Heel veel voorbereidingen kwamen er niet aan te pas. Op de website van elke stad vind je de nodige informatie over parkeergelegenheden en over de belangrijkste bezienswaardigheden. Van groot belang waren de weersomstandigheden. Ik ga zelden op stap wanneer er geen wolkje aan de lucht te zien is. Maar een betrokken dag ga ik natuurlijk ook vermijden. Een wisselvallige dag met kans op zowel mooie opklaringen als op een buitje tussendoor is ideaal.

Eenmaal in de stad gearriveerd liet ik me dikwijls leiden door het toeval. Ik had wel steeds een stadsplannetje bij de hand om toch zeker de voornaamste hotspots niet te missen. Maar in het boek komen dus zowel bekende als onbekende locaties aan bod.

Welke uitdagingen moest je bij dit project overwinnen?

In tegenstelling tot de selectie van de steden, bezorgde de selectie van de besproken locaties per stad me wel soms kopzorgen. Dat geldt niet zo zeer voor de kleinere provinciesteden, maar wel voor de grote centrumsteden zoals Brussel, Antwerpen, Gent, Mechelen, Brugge en Leuven. Over elk van die steden kan je immers gemakkelijk een apart boek maken als je over voldoende tijd beschikt. Maar zoals al eerder gezegd, het boek moet vooral inspireren. Met de vele tips in deze uitgave beschik je over voldoende informatie om er een productieve uitstap van te maken.

De vele foto’s met mensen maken het boek levendig. Mag je die publiceren, rekening houdend met het portretrecht?

Een stad zonder mensen is een dode stad. Vanaf het begin was het de bedoeling om ook veel mensen te fotograferen. Zolang de personen niet het hoofdonderwerp van het beeld vormen, is er geen probleem. Ze bevinden zich immers op openbaar domein en maken dus deel uit van het stadsdecor. Alleen als een bepaalde persoon duidelijk het hoofdmotief vormt, moet je opletten. Een mondelinge toestemming is in principe al voldoende, maar met een schriftelijke toelating ben je 100 procent zeker.

De foto van de man met de duiven waarmee ik vorig jaar nog een eerste prijs op een straatfotofestival won, wou ik absoluut in het boek. Daarom ben ik hem een paar dagen voordat het boek gedrukt werd alsnog gaan opzoeken in Turnhout. Dat bleek niet zo simpel … Met de foto in handen hield ik zowat iedereen op de Grote Markt staande en vroeg ik of ze wisten waar hij woonde. En uiteindelijk is het gelukt!

En hoe zit ‘t met de rechten op bepaalde gebouwen en kunstwerken?

Dat is een moeilijke! Sinds de nieuwe Europese regelgeving is er al veel verbetert en mag je gerust alle gebouwen voor eigen doeleinden fotograferen. Gebruik op sociale media is ook geen probleem.

Maar van zodra er commerciële doeleinden aan gekoppeld zijn, blijven de regels als voorheen. Er gelden dus auteursrechten op de gebouwen tot 70 jaar na de dood van de architect. Probleem is natuurlijk dat je aan het gebouw niet kan zien of de betreffende architect zich iets aantrekt van de regels. Van bepaalde gebouwen zoals het Atomium is het algemeen bekend dat er moet betaald worden voor de publicatierechten. In principe geldt hier wel hetzelfde als bij portretrecht. Zolang het gebouw dus niet het hoofdonderwerp in je beeld vormt, is er geen probleem. Zo kan je perfect het Atomium fotograferen vanuit de basiliek van Koekelberg. Voor deze uitgave had ik echter een leuk panoramabeeld van het interieur gemaakt en kon ik niet omheen de auteursrechten. Voor publicatie van dat beeld kreeg ik dus een factuur voorgeschoteld.

Het boek getuigt van een perfecte papier-, druk- en bindkwaliteit. Wat waren jouw voorwaarden hiervoor?

De drukkwaliteit was voor mij van primordiaal belang. Je steekt als fotograaf ontzettend veel tijd in de afwerking van de foto’s wat betreft kleur en contrast. De laatste schakel, met name de druk, moet je echter uit handen geven. En daar kan het al eens grondig fout lopen.

Voor mij was er geen enkele andere optie dan het boek in België te laten drukken (In dit geval bij Graphius in Gent). Je hebt dan het grote voordeel dat je het proces van heel nabij kan opvolgen. Je krijgt een persoonlijke orderbegeleider waar je met al je vragen terecht kunt en die heel het traject samen met jou van heel nabij opvolgt. Er kan als zo goed als niets mislopen. Indien dat toch het geval zou zijn, dan kan je meteen ingrijpen.

Toegegeven, je betaalt daardoor meer dan wanneer je het boek in het buitenland laat drukken. Maar daar staat tegenover dat de kwaliteit in Vlaanderen beslist beter gegarandeerd is.
Ik ben inderdaad ontzettend tevreden over de kwaliteit van de druk. Iedere keer wanneer ik het boek doorblader, is het nagenieten van al het werk dat ik erin gestoken heb.

Fotogeniek Vlaanderen – Toplocaties voor de stadsfotograaf van Koen De Langhe telt 240 bladzijden en kost 29,95 euro. Meer info over de verkooppunten vind je op www.fotogeniekbelgie.be.



Wil je beter leren fotograferen?

Neem dan een abonnement op Shoot Magazine (8x per jaar).

Shoot is hét fotografiemagazine voor en door enthousiaste fotografen. In Shoot vind je de beste tips en trucs, workshops en cursussen voor geslaagde foto’s, de knapste fotoplekjes in België, de helderste uitleg over fotografietechnieken, tests van nieuwe camera’s, lenzen en meer, plus foto’s van de beste Belgische fotografen.


LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in